دو شنبه ۵ فروردین ۱۳۹۸ ساعت

نشریه فرهنگی تحلیلی نگین زاگرس معرف مردمان لر

خط لری ( خط پاپریک و خط لوریتین )

فرهنگستان زبان لری بنام لری رهزهشتگه زون لری (ره+زهشت+گه : ره=راه، زهشت=زندگی، گه=گاه) در سال ۱۳۹۲ توسط حسین عیسوند اسدی و غلامرضا مهرآموزی تاسیس شد. در آغاز فعالیت های این مجموعه و نشریه در تلگرام و شبکه های مجازی بود اما از سال ۱۳۹۶ این نشریه صاحب سایت اینترنتی با دامنه org شد.

خط لری ( خط پاپریک و خط لوریتین )

فرهنگستان زبان لری در طول عمر کوتاه خود تااکنون بزرگترین خدمات تاریخ را در حق زبان لری داشته است از جمله:

1.برسی دقیق ادله های علمی زبان بودن لری،

2.برسی ونگارش دستور زبان لری

3.تولید خط بین المللی برای زبان لری

4.معادسازی در مورد واژگان کلیدی

5.همکاری در تولید ورژن جدید خط پاپریک

6.آموزش چند مرحله ای خطوط لوریتین وپاپریک

7.برسی تاریخ ادبیات زبان لری و تفاسیر ادبی از اشعار و ادبیات شاعران لر زبان

8.جمع آوری میزان قابل توجه ای از واژگان، ضرب المثلدها،چیستانها و اصطلاحات تمام شاخه های زبانی،

9.شناسایی دقیق وعلمی مهم ترین وپرکار برد ترین آواهای تمام گویش ها ولهجه های زبان لری

10. و.... این موارد بخشی از فعالیت های مجموعه ونشریه فرهنگستان زبان لری است.

 

معرفی خطوط لوریتین و پاپریک لری:

خط لوریتین نام خط پایه لاتین زبان لری است که  نامش از دوبخش luri و tin که مخفف واژه لاتین است ساخته شده است.

خط لوریتین خط بین المللی زبان لری است که لرشمول ترین و دقیق ترین وبی نقص ترین خط برای نگارش تمام گویش ها ولهجه های زبان لری با دقیق ترین آوانگاری در سطح بین الملل است.

درواقع لوریتین یک سامانه نوشتاری یا الفبای لری است که بنیان آن براساس آوانگاشت دقیق زبان لری است. پایه این خط لاتین است و با تغیراتی در کاراکترهای الفبای لاتین این خط تولد یافته است. طراحان این خط که در سال۱۳۹۵به بهربرداری رسید غلامرضا مهرآموز وحسین عیسوند اسدی هستند.

برای اینکه قوانین کشور جهموری اسلامی ایران اجازه استفاده از خطوط لاتین مبنا را نمی دهد لذا یک خط عربی مبنا برای تولیدات داخلی نیز نیاز بود، لذا خط پاپریک جدید با همفکری و طراحی غلامرضا مهرآموز سردبیر مجموعه و نشریه فرهنگستان زبان لری به بهره برداری رسید که خوشبختانه شرکت معتبری مانند گوگل نیز این خط را پشتیبانی می کند.

 خط لری پاپریک و لوریتین

نمونه ای نوشتاری  از خط پاپریک و لوریتین

دوبیتی لری با خط پاپریک:

ڤٱ رٛی ٱنگاٛشتاْ غٱم تاٛرڌهسم اوندۉ

ڤٱ ناٛئراْ ماٛل ڤٱ تٱش لاٛرتهسم اوندۉ

ماْ باٛنگشتاْ فکهساٛیٛ چٱنگاْ باشو

پلاٛرڌوم بی رٛٱڌٱن گهرٛهسم اوندۉ

 

(داریۊش هساٛیٛن پۊرٛ ٱغۉؤی)

 

دوبیتی اری با خط لوریتین

va ri angeštê ğam terďêhsêm ondöw

va ne'rê mel va taš lertêhsêm ondöw

mê bengêštê fêkêhseý čangê bāšo

pêlerďom bi raďan gêhrêhsêm ondöw

ترجمه:

بر روی زغال گداخته غم دوباره سوختم.

مانند موی درون آتش نابود شدم و سوختم.

من گنجشک فرار کرده از چنگ باز شکاری بودم

تلاشم این بود که بروم و فرار کنم ولی دوباره گرفتار شدم

 

(داریوش حسین پور آقایی)



ترجمه برخی لغات در شعر:

ٱنگاٛشت angešt /  ذغال گداخته

تاٛرڌهسٱن /  terdêhsan سوختن

اوندۉ ondöw / دوباره

ناٛئر /  ne'r شبیه

ماٛلmel /  مو

لاٛرتهسٱنlertêhsan /  سوختن(فقط برای مو بکار میرود)

باٛنگشتbengêšt /  گنجشک

فکهسٱ / fêkêhsa  فرار کرده

باشو bašo / باز شکاری

پلاٛرڌ /  pêlerď تلاش

 

منبع:

فرهنگستان زبان لری

 

پ.ن: همتباران برای کسب اطلاعات بیشتر درین زمینه میتوانند به کانال و سایت فرهنگستان زبان لری مراجعه کنند

1 نظر

  • امید

    با سلام و ضمن تشکر از زحمات شما بزرگواران که وقت گرانبها زندگیتان را صرف خدمت به ملت لر کرده اید مطمئن باشید نام نیک شما همیشه در تاریخ ملت لر باقی خواهد ماند لازم میدارم نکته را تذکر بدهم اینکه فراگیری برای عموم خیلی راحت نیست لازم شما عزیزان روش های یاد دادن و یاد گرفتن زبان لری را نیز به مردم معرفی کنید منظور اینکه چگونه میتوان کلمات را به راحتی تلفظ کرد از نظر بنده حتما باید این زبان در مدارس مناطق لر نشین تدریس شود تا بتوان با آن تکلم کرد به امید آن روز و تشکر مجدد از شما سروران گرامی



آخرین مقالات