دو شنبه ۲۳ مهر ۱۳۹۷ ساعت

نشریه فرهنگی تحلیلی نگین زاگرس معرف مردمان لر

لُرهای لیراوی با مرکزیت بندر گناوه

لُرهای لیراوی با مرکزیت بندر گناوه

لیراوی نام یک ناحیه در کناره ی خلیج فارس با بیش از 700 سال تاریخ روشن می باشد و بلوک لیراوی به طور کامل در شهرستان دیلم (استان بوشهر ) واقع شده است. لیراوی در قرن هشتم هجری از طوایف مشهور لر بزرگ و دارای دوبخش لیراوی بالابند (کوه )و لیراوی دامن بند (دشت )بوده.

نخستین شخصیت تاریخی آن شیخ محمود لیراوی در اواخر سال 792 توسط شاه منصور آل مظفر حکومت قلعه گل و گلاب - زیدان و بندر مهروبان را به دست گرفت(مثلثی که حدود جغرافیایی دشت لیراوی را ...تعیین می کند).

امیر جلال الدین مسعودشاه لیراوی [867تا896] سرخیلی لشکر قراقوینلوها و امارت دیوان اغوزی آق قویونلو ها را برعهده داشت و در شمار "امرای کبار" فارس بود.

لیراوی های ساکن در بالابند(کوه) به ایلات بهمئی ، طیبی ، خدری ، شیرعالی ، یوسفی و ... و در دشت لیراوی(دامن بند) نیز به ایلات خضری ، باباحسنی ، خواجه گیری ، اکبرغالبی ، چاه تلخی ، کاوی ، احمد حسینی ، بوالفتحی ، بویراتی ، گرّه ای و ... تقسیم می شوند.


پراکندگی و سکونت گاه های طوایف لیراوی پیش از صد ساله اخیر :
استان بوشهر ؛ علاوه بر دهستان های لیراوی در شهرستان دیلم در شهرستان بوشهر بلوک انگالی (هفت جوش و حیدری ) دشتستان : سعدآباد ، شبانکاره، در تنگستان (خضری تنگستانی مشهور به خذرو).
استان فارس روستاهای سیف آباد و بالاده از بخش جره کازرون ، روستای بورکی در بخش خشت .
استان چهارمحال و بختیاری روستای لیرابی در شهرستان اردل.
استان خوزستان شهرستان های باغملک و رامهرمز (بهمئی ها ).
استان کوه گیلویه و بویر احمد شهرستانهای بهمئی ، گچساران و دهدشت.

نام قدیمی و لری بندر گناوه " شول گپ " یعنی شول بزرگ بوده که خرانه های آن در نزدیکی گناوه باقی است .

 

**آهنگ بختیاری چچله باد شمال مشهور در همه مناطق لرستان جنوبی . همانطور که در رقص گروهی لرهای لیراوی می بینید , سینه زنی بوشهری یا" سینه واحد" , عملا اقتباس از رقص
لری است که به نوعی کارکرد مذهب آیینی یافته است

1 نظر

  • لرستان جنوبی

    لورستان جنوبی شامل:بندر دیلم _ لیراوی _ گناوه _ حیات داوود _ ماهور میلاتی _ ممسنی _ دشتستان _ شبانکاره _ اهرم _ دالکی و … که ایلات بزرگ لیراوی ، حیات داوودی ، شبانکاره ، زیدونی ، آقاجری ، مزیری میبره و … در این نواحی هستند. جزیره ی خارک هم قبلأ جزء حیات داوود بود و حاکم خارک را خوانین حیات داوود مشخص میکردند که فتح الله خان حیات داوودی به خاطر پافشاری بر مالکیت خارک و اجازه ندادن به دولت پهلوی برای تصاحب جزیره به بهانه حضور در نهضت سران لور جنوب به نامردی اعدام شد.



آخرین مقالات